Yazma
Would Rather Hangi Tense? İngilizcede Tercih Bildirmenin En Eğlenceli Yolu!
İngilizcede bazı kelimeler vardır, insanın karşısına çıkar ve bütün özgüvenini beş saniyede yerle bir eder. Mesela “would rather”! İlk bakışta oldukça masum görünür. Türkçeye “tercih etmek” diye çevrilir, insan da hemen rahatlar. Sonra birisi “I would rather stay home than go out” der, diğeri “I would rather you stayed home” diye cevap verir. Bir dakika! İlk cümlede neden fiil yalın, ikinci cümlede neden geçmiş zaman kullanılıyor? Evde kalmakla ilgili iki cümle arasında İngilizce neden zaman yolculuğuna çıkıyor?
İşte bu konuyu öğrenmek için İngilizce gramer kitaplarıyla sabaha kadar güreşmeye gerek yok. Biraz mantık, birkaç örnek ve gerektiğinde kendimize gülme becerisi yeterli. Üstelik “would rather” konusu yalnızca sınavlarda doğru seçeneği bulmakla ilgili değil. Günlük hayatta ne istediğimizi, neyi tercih ettiğimizi ve bazen başkasının ne yapmasını beklediğimizi anlatmanın da oldukça kullanışlı bir yolu.
Peki, asıl sorumuza gelelim: Would rather hangi tense ile kullanılır? Cevap, cümlenin öznesine ve anlatmak istediğimiz duruma göre değişir. Şimdi bu küçük gramer bilmecesini birlikte çözelim.
1. Would Rather Hangi Tense ile Kullanılır?
En önemli kuralı baştan söyleyelim: Would rather + fiilin birinci hâli (V1) yapısı, aynı öznenin bir tercihini ifade ederken kullanılır.
Örneğin:
- I would rather sleep. (Uyumayı tercih ederim.)
- She would rather walk. (Yürümeyi tercih eder.)
- We would rather eat at home. (Evde yemek yemeyi tercih ederiz.)
- He would rather watch a movie. (Film izlemeyi tercih eder.)
Burada “sleep”, “walk”, “eat” ve “watch” fiillerinin yalın hâlde olduğuna dikkat edin. Araya “to” gelmez. Fiil üçüncü tekil şahısta bile değişmez.
Yanlış: I would rather to sleep.
Doğru: I would rather sleep.
Yanlış: She would rather walks.
Doğru: She would rather walk.
İngilizcede bazen en büyük başarı, cümleye gereksiz bir kelime eklememektir. Biz Türkçede “uyumayı tercih ederim” dediğimizde isim-fiil kullanırız. İngilizce ise burada doğrudan fiilin yalın hâlini ister.
Bir başka önemli nokta da şudur: “Would rather” yapısında geçmişteki bir tercihten değil, genellikle mevcut veya gelecekteki bir tercihten söz ederken fiilin yalın hâli kullanılır.
Örneğin:
“I would rather stay home tonight.”
Bu cümle, “Bu akşam evde kalmayı tercih ederim” anlamına gelir. “Stay” fiili yalın hâldedir. Cümlede gelecek zamana ilişkin bir anlam bulunmasına rağmen ayrıca “will stay” kullanmaya gerek yoktur.
Kısacası, kendi tercihinizi anlatıyorsanız ilk aklınıza gelecek formül şudur:
Özne + would rather + V1
2. Would Rather Present Tense mi, Future Tense mi?
İşte öğrencilerin en çok takıldığı noktalardan biri! “Would rather” gördüğümüzde hangi zamanı düşünmeliyiz? Present Simple mı, Future Simple mı, yoksa başka bir yapı mı?
Aslında “would rather” doğrudan bir zaman adı değildir. Bir tercih bildiren yapıdır. Kullanıldığı bağlama göre şimdiki zamana veya geleceğe yönelik anlam taşıyabilir.
Örnekleri karşılaştıralım:
“I would rather drink tea.”
Çay içmeyi tercih ederim.
“I would rather drink tea tomorrow morning.”
Yarın sabah çay içmeyi tercih ederim.
İki cümlede de “drink” değişmedi. İlkinde genel veya mevcut bir tercih, ikincisinde geleceğe yönelik bir tercih söz konusu. Gelecek anlamını “tomorrow morning” gibi zaman ifadeleri ve cümlenin bağlamı belirliyor.
Peki, neden “I would rather will drink tea” demiyoruz?
Çünkü “would rather” yapısından sonra doğrudan “will” kullanmak standart kullanım değildir. Tercih edilen eylemi yalın fiille ifade ederiz.
Doğru: I would rather leave early tomorrow.
Yanlış: I would rather will leave early tomorrow.
Bu ayrıntıyı öğrendiğinizde İngilizce konuşurken cümleyi kurmak çok daha kolaylaşır. Gelecekten söz ederken bile “would rather” sonrasında otomatik olarak “will” eklemeyin.
3. Olumsuz Cümlelerde Would Rather Nasıl Kullanılır?
Hayat yalnızca ne yapmak istediğimizden ibaret değil. Bazen de ne yapmak istemediğimizi açıkça belirtmemiz gerekir. Örneğin pazartesi sabahı saat yedide alarm çaldığında insanın İngilizce bilgisi değil, yatağa olan sadakati konuşur.
Olumsuz yapı oldukça basittir:
Özne + would rather not + V1
Örnekler:
- I would rather not go out tonight. (Bu akşam dışarı çıkmamayı tercih ederim.)
- She would rather not discuss this issue now. (Bu konuyu şimdi konuşmamayı tercih eder.)
- We would rather not spend too much money. (Çok fazla para harcamamayı tercih ederiz.)
- He would rather not drive in heavy traffic. (Yoğun trafikte araba kullanmamayı tercih eder.)
Burada “not”, fiilden önce değil, “rather” kelimesinden sonra gelir.
Yanlış: I would not rather go out.
Doğru: I would rather not go out.
İlk cümle, hedeflenen standart tercih yapısını doğru biçimde kurmaz. İkinci cümle ise doğrudan anlaşılır ve doğaldır.
Bir arkadaşınız akşam dışarı çıkmayı önerdiğinde şöyle diyebilirsiniz:
“Thanks, but I’d rather not go out tonight. I’m exhausted.”
“Teşekkürler ama bu akşam dışarı çıkmamayı tercih ederim. Çok yorgunum.”
Buradaki “I’d”, “I would” ifadesinin kısaltmasıdır. Günlük konuşmalarda oldukça sık kullanılır.
4. İki Seçenek Arasında Tercih: Would Rather … Than …
Bir tercih yaparken çoğu zaman iki seçenek arasında kalırız. Pizza mı, hamburger mi? Evde film mi, sinema mı? Tatilde dinlenmek mi, sabah beşte dağa tırmanmak mı?
İngilizcede iki eylemi karşılaştırırken şu yapıdan yararlanırız:
Would rather + V1 + than + V1
Örnekler:
- I would rather read a book than watch television. (Televizyon izlemektense kitap okumayı tercih ederim.)
- She would rather travel by train than drive. (Araba kullanmaktansa trenle seyahat etmeyi tercih eder.)
- They would rather cook at home than order food. (Yemek sipariş etmektense evde yemek yapmayı tercih ederler.)
- We would rather save money than buy unnecessary things. (Gereksiz şeyler satın almaktansa para biriktirmeyi tercih ederiz.)
Dikkat ederseniz iki eylem de yalın fiille ifade ediliyor.
Örneğin:
“I would rather walk than take a taxi.”
Burada kişi taksiye binmek yerine yürümeyi tercih ediyor. “Than” kelimesi iki seçenek arasındaki karşılaştırmayı kuruyor.
Bu yapı, günlük konuşmalarda kişisel tercihleri anlatmak için oldukça kullanışlıdır. Bir arkadaşınız “Why don't we order food?” diye sorduğunda “I'd rather cook something than spend money on delivery” diyebilirsiniz.
Elbette herkesin tercihi farklı olabilir. Birisi evde yemek yaparak bütçesini korumak isterken diğeri uzun bir iş gününün ardından mutfağa girmek yerine dinlenmeyi seçebilir. Burada önemli olan, tercihin tek bir doğru cevabı olması değil, kişinin kendi önceliğini ifade edebilmesidir.
5. Asıl Gramer Sürprizi: Would Rather + Subject + Past Simple
Şimdi gelelim konunun en ilginç bölümüne! Eğer cümlede başka bir kişinin ne yapmasını tercih ettiğimizi anlatıyorsak yapı değişir.
Would rather + özne + Past Simple
Evet, doğru okudunuz: Geçmiş zaman biçimi!
Örneğin:
“I would rather you stayed here.”
“Senin burada kalmanı tercih ederim.”
Peki, neden “stay” değil de “stayed” kullanılıyor? Sonuçta kişi şu anda veya gelecekte burada kalacak. Geçmişte kalmış bir olaydan söz etmiyoruz.
İngilizcede bu kullanım, gerçek geçmiş zamanı anlatmak için değil, başka bir kişinin davranışına yönelik tercihi ifade etmek için kullanılan özel bir yapıdır. Buradaki Past Simple biçimi, çoğu durumda geçmiş zaman anlamı taşımaz.
Başka örnekler:
- I would rather you came early. (Erken gelmeni tercih ederim.)
- She would rather he called her first. (Onun önce kendisini aramasını tercih eder.)
- We would rather they stayed with us. (Onların bizimle kalmasını tercih ederiz.)
- My parents would rather I studied medicine. (Annemle babam tıp okumamı tercih eder.)
Bu örneklerde tercihi belirten kişi ile eylemi gerçekleştirecek kişi farklıdır.
“I would rather stay here.”
Burada kalmayı ben tercih ediyorum.
“I would rather you stayed here.”
Senin burada kalmanı ben tercih ediyorum.
Aradaki fark küçük görünebilir ama anlam açısından oldukça önemlidir.
Gramer kitaplarının bazen insanı şaşırtmasının nedeni de budur. Bir fiilin biçimi her zaman olayın hangi zamanda gerçekleştiğini tek başına göstermez. Cümlenin yapısını ve anlamını birlikte değerlendirmek gerekir.
6. Would Rather ile Past Perfect: Geçmişte Keşke Dediğimiz Anlar
Şimdi bir adım daha ileri gidelim. Geçmişte gerçekleşmiş veya gerçekleşmemiş bir durum hakkında tercih bildirmek istiyorsak ne yaparız?
Bu durumda şu yapıyı kullanabiliriz:
Would rather + özne + Past Perfect
Örnek:
“I would rather you had told me the truth.”
“Bana gerçeği söylemiş olmanı tercih ederdim.”
Bu cümle, gerçeğin geçmişte söylenmemiş olduğunu veya konuşanın yaşanan durumdan memnun olmadığını düşündürür.
Bir başka örnek:
“She would rather he had arrived on time.”
“Onun zamanında gelmiş olmasını tercih ederdi.”
Burada söz konusu olan, geçmişteki bir olayla ilgili tercihtir. Olay artık değiştirilemez; kişi yalnızca farklı gerçekleşmiş olmasını tercih ettiğini ifade eder.
Günlük hayattan düşünelim. Bir arkadaşınız buluşmaya bir saat geç geldi ve siz de yağmur altında beklediniz. Ertesi gün ona şöyle diyebilirsiniz:
“I would rather you had texted me when you knew you would be late.”
“Geç kalacağını öğrendiğinde bana mesaj atmış olmanı tercih ederdim.”
Bu cümle hem geçmişe yönelik bir tercihi hem de iletişim beklentisini anlatır. Üstelik yalnızca “Geç kaldın!” demekten daha açıklayıcıdır.
7. Erkekler, Kadınlar ve Tercih Meselesi: Gramerin Ötesinde İletişim
Forumlarda bazen tercih bildirmek bile küçük bir strateji oyununa dönüşebiliyor.
Örneğin arkadaş grubunda hafta sonu planı yapılıyor. Mert, “Bence önce bütçeyi belirleyelim, sonra ulaşımı ayarlayalım” diyor. Ece ise “Herkesin ne kadar yorulduğunu da düşünelim, geçen hafta çok yoğun geçti” diye ekliyor.
Mert çözüm odaklı bir planlama yaparken Ece insanların ihtiyaçlarını ve deneyimlerini hesaba katıyor. Fakat bu örnek, erkeklerin her zaman stratejik, kadınların da her zaman empatik olduğu anlamına gelmez. Aynı grupta insanları dinlemeyi seven bir erkek, bütün ayrıntıları planlayan bir kadın veya hem bütçeyi hem de arkadaşlarının ruh hâlini düşünen başka biri bulunabilir.
İnsanları cinsiyetlerine göre tek bir davranış biçimine yerleştirmek yerine kişiliklerini, deneyimlerini ve içinde bulundukları koşulları düşünmek daha anlamlıdır.
İşte “would rather” burada da işe yarar:
“I would rather we planned the trip together.”
“Geziyi birlikte planlamayı tercih ederim.”
“I would rather you told us what you need.”
“Neye ihtiyacın olduğunu bize söylemeni tercih ederim.”
İlk cümle ortak karar vermeyi, ikinci cümle ise açık iletişim kurmayı vurgular. Bu cümleleri kimin söylediğinden çok, hangi ihtiyacı ifade ettikleri önemlidir.
Peki, sizce bir ilişkide açıkça tercih belirtmek mi daha iyidir, yoksa karşı tarafın ne istediğini tahmin etmeye çalışmak mı? Bazen “I'd rather stay home tonight” demek, saatlerce dolaylı mesaj vermekten daha sağlıklı olabilir.
Üstelik karşı tarafın tercihini dinlemek de aynı derecede önemlidir. Bir kişinin “I'd rather not talk about it right now” demesi, mutlaka iletişimi reddettiği anlamına gelmez. Belki yalnızca düşüncelerini toparlamak için zamana ihtiyacı vardır.
Dil öğrenirken grameri doğru kullanmak kadar, cümlenin karşı tarafta nasıl bir etki yaratabileceğini anlamak da önemlidir.
8. Would Rather ile Prefer Arasındaki Fark Nedir?
Bu iki yapı Türkçeye çoğu zaman “tercih etmek” şeklinde çevrildiği için birbirine karıştırılır. Ancak kullanımları farklıdır.
“Would rather” genellikle belirli bir durumdaki tercihi ifade eder.
“I would rather drink coffee today.”
“Bugün kahve içmeyi tercih ederim.”
“Prefer” ise genel tercihleri anlatırken sık kullanılır.
“I prefer coffee to tea.”
“Çayı kahveye tercih ederim” değil, burada daha doğal anlamıyla “Çaydansa kahveyi tercih ederim.”
Yapıların gramer farkına dikkat edelim:
- I would rather drink coffee than tea.
- I prefer coffee to tea.
- I prefer drinking coffee to drinking tea.
“Would rather” sonrasında fiilin yalın hâli gelirken “prefer” sonrasında isim veya uygun bir fiil biçimi kullanılabilir.
Ayrıca “prefer” yapısında karşılaştırma için genellikle “to” kullanılır:
“I prefer walking to driving.”
“Araba kullanmaktansa yürümeyi tercih ederim.”
Buna karşılık “would rather” yapısında iki eylemi karşılaştırırken “than” kullanırız:
“I would rather walk than drive.”
Anlamları birbirine yakındır ancak yapıları aynı değildir. Bu nedenle birini diğerinin yerine düşünmeden önce cümle kalıbını kontrol etmek gerekir.
9. Would Rather ile Would Prefer Aynı Şey mi?
Bir diğer karışıklık da “would prefer” yapısından kaynaklanır.
Örneğin:
“I would prefer to stay home.”
“Evde kalmayı tercih ederim.”
“I would rather stay home.”
“Evde kalmayı tercih ederim.”
İki cümle de benzer bir anlam taşır. Ancak gramer yapıları farklıdır.
Would prefer + to + V1
Would rather + V1
Dolayısıyla:
Doğru: I would prefer to leave early.
Doğru: I would rather leave early.
Yanlış: I would rather to leave early.
Bu farkı küçük bir hafıza yöntemiyle hatırlayabilirsiniz: “Prefer” kelimesi burada “to” ile birlikte gelir; “rather” ise doğrudan yalın fiile bağlanır.
İngilizce sınavlarında seçenekler birbirine çok benzediğinde bu küçük ayrıntı büyük önem kazanabilir.
10. Would Rather Kullanırken Yapılan Yaygın Hatalar
Konuyu öğrendiğimizi düşünüyoruz, sonra bir cümle kurarken beynimiz kendi kurallarını icat etmeye başlıyor. Gelin, en sık karşılaşılan hatalara bakalım.
Hata 1: Fiilden önce “to” kullanmak
Yanlış: I would rather to sleep.
Doğru: I would rather sleep.
Hata 2: Üçüncü tekil şahısta fiile “-s” eklemek
Yanlış: He would rather plays football.
Doğru: He would rather play football.
Hata 3: Başka bir kişinin davranışını anlatırken yalın fiil kullanmak
Yanlış: I would rather you stay here.
Doğru olan standart tercih yapısı: I would rather you stayed here.
Günlük konuşmada bazı farklı kullanımlara rastlanabilse de dil öğrenenler için temel kalıp “would rather + özne + Past Simple” şeklindedir.
Hata 4: Geçmişteki tercihlerde Past Perfect kullanmamak
Geçmişte gerçekleşmemiş bir durumla ilgili pişmanlık veya farklı bir tercih anlatırken:
“I would rather you had called me.”
Bu yapı, “Beni aramış olmanı tercih ederdim” anlamına gelir.
Hata 5: “Than” yerine “to” kullanmak
Yanlış: I would rather walk to drive.
Doğru: I would rather walk than drive.
“Would rather” ile iki eylemi karşılaştırırken “than” kullanılması gerektiğini unutmayın.
11. Günlük Hayattan Eğlenceli Would Rather Diyalogları
Gramerin akılda kalması için onu gerçek hayatta kullanmak gerekir. İşte birkaç kısa diyalog!
Diyalog 1: Cuma akşamı planı
Alex: Do you want to go to a crowded restaurant?
Sam: I'd rather cook at home than wait forty minutes for a table.
Alex: Fair enough. What should we cook?
Sam: I'd rather order pizza than wash ten dishes afterward!
Burada Sam, önce evde yemek yapmayı tercih ettiğini söylüyor, ardından bulaşık yıkamak yerine pizza sipariş etmeyi seçiyor. İnsan tercihleri bazen bütçeyle, bazen de bulaşık makinesinin doluluk oranıyla şekillenebilir.
Diyalog 2: Grup projesi
Maya: Should we finish the presentation tonight?
Leo: I'd rather we divided the tasks first.
Maya: Good idea. I'd rather everyone had a clear deadline, too.
Leo'nun cümlesi, görevlerin önce bölüştürülmesini tercih ettiğini ifade eder. Maya'nın cümlesinde ise herkesin net bir son tarihe sahip olmasına yönelik tercih vardır. İkinci cümlede “had” kullanılması, başka bir öznenin durumuna yönelik tercih kalıbıyla uyumludur.
Diyalog 3: Tatil planı
Deniz: I'd rather travel by train than fly.
Can: Really? Why?
Deniz: I can read, look out of the window and avoid airport queues.
Can: I'd rather fly. I want to reach the hotel before sunset!
İki kişinin farklı tercihlere sahip olması, birinin mutlaka haklı olduğu anlamına gelmez. Deniz yolculuğun keyfini, Can ise zaman kazanmayı önemsiyor. Aynı hedefe farklı yollarla ulaşmayı istemeleri son derece doğal.
12. Would Rather Konusunu Kalıcı Olarak Öğrenmek İçin Küçük Bir Egzersiz
Şimdi sıra sizde! Aşağıdaki cümlelerde boşlukları uygun fiil biçimiyle tamamlamaya çalışın.
1. I would rather ______ (stay) at home tonight.
2. She would rather ______ (walk) than take a taxi.
3. I'd rather you ______ (tell) me the truth.
4. We would rather not ______ (spend) too much money.
5. He would rather they ______ (arrive) earlier.
6. I would rather you ______ (call) me before you came yesterday.
Cevapları kontrol etmeden önce cümlelerin anlamını düşünün. Kendi tercihinizi mi anlatıyorsunuz, başka bir kişinin davranışını mı tercih ediyorsunuz, yoksa geçmişteki bir olayın farklı gerçekleşmesini mi istiyorsunuz?
Cevaplar:
1. stay
2. walk
3. told
4. spend
5. arrived
6. had called
İlk iki örnekte kişi kendi tercihini bildiriyor veya iki seçeneği karşılaştırıyor. Bu yüzden fiil yalın hâlde. Üçüncü ve beşinci örneklerde başka bir kişinin davranışına yönelik tercih var; bu nedenle Past Simple kullanılıyor. Son örnekte ise geçmişte gerçekleşmiş bir olayın farklı olmasına yönelik tercih ifade ediliyor. Bu yüzden Past Perfect gerekiyor.
Bu ayrımı kavradığınızda yalnızca ezber yapmış olmazsınız; hangi yapının neden kullanıldığını da anlamaya başlarsınız.
13. Sonuç: Would Rather Öğrenmenin En Kolay Yolu
“Would rather hangi tense?” sorusunun tek kelimelik bir cevabı yoktur. Çünkü kullanılan yapı, cümlenin ne anlatmak istediğine göre değişir.
Kendi tercihimizi ifade ederken:
Would rather + V1
Örnek: I would rather sleep.
Başka bir kişinin davranışını tercih ederken:
Would rather + özne + Past Simple
Örnek: I would rather you stayed.
Geçmişte farklı gerçekleşmesini istediğimiz bir olaydan söz ederken:
Would rather + özne + Past Perfect
Örnek: I would rather you had stayed.
Bu üç kalıp konunun temelini oluşturur. Bunlara olumsuz kullanım, “than” ile karşılaştırma ve “prefer” ile arasındaki fark eklendiğinde “would rather” konusu çok daha anlaşılır hâle gelir.
Üstelik bu yapıyı öğrenmek yalnızca sınav başarısı sağlamaz. Günlük hayatta kibarca tercih belirtmek, seçenekleri karşılaştırmak ve başkalarının davranışlarına ilişkin beklentileri ifade etmek için de kullanabilirsiniz.
Şimdi forumdaki asıl soruyu soralım: Siz İngilizce konuşurken “would rather” yapısını kullanıyor musunuz, yoksa aklınıza ilk olarak “prefer” mı geliyor?
Bir de daha eğlenceli bir soru: “I would rather stay home than go to work” cümlesini kuran biri tembel midir, yoksa yalnızca hafta sonunun kıymetini bilen stratejik bir insan mıdır?
Yorumlarda kendi örneklerinizi paylaşabilirsiniz. Belki de hepimizin üzerinde uzlaşacağı tek bir tercih vardır: İngilizce gramerini öğrenmek güzel, ama bunu yaparken kahvemizin soğumamasını tercih ederiz!
Cinsiyet örneğini daha dengeli yeniden yazGramer kurallarını daha kesin açıkla
Cinsiyet örneğini daha dengeli yeniden yaz
Gramer kurallarını daha kesin açıkla
Diyalog örneklerindeki anlam çelişkilerini düzelt
Would Rather Hangi Tense? İngilizcede Tercih Bildirmenin En Eğlenceli Yolu!
İngilizcede bazı kelimeler vardır, insanın karşısına çıkar ve bütün özgüvenini beş saniyede yerle bir eder. Mesela “would rather”! İlk bakışta oldukça masum görünür. Türkçeye “tercih etmek” diye çevrilir, insan da hemen rahatlar. Sonra birisi “I would rather stay home than go out” der, diğeri “I would rather you stayed home” diye cevap verir. Bir dakika! İlk cümlede neden fiil yalın, ikinci cümlede neden geçmiş zaman kullanılıyor? Evde kalmakla ilgili iki cümle arasında İngilizce neden zaman yolculuğuna çıkıyor?
İşte bu konuyu öğrenmek için İngilizce gramer kitaplarıyla sabaha kadar güreşmeye gerek yok. Biraz mantık, birkaç örnek ve gerektiğinde kendimize gülme becerisi yeterli. Üstelik “would rather” konusu yalnızca sınavlarda doğru seçeneği bulmakla ilgili değil. Günlük hayatta ne istediğimizi, neyi tercih ettiğimizi ve bazen başkasının ne yapmasını beklediğimizi anlatmanın da oldukça kullanışlı bir yolu.
Peki, asıl sorumuza gelelim: Would rather hangi tense ile kullanılır? Cevap, cümlenin öznesine ve anlatmak istediğimiz duruma göre değişir. Şimdi bu küçük gramer bilmecesini birlikte çözelim.
1. Would Rather Hangi Tense ile Kullanılır?
En önemli kuralı baştan söyleyelim: Would rather + fiilin birinci hâli (V1) yapısı, aynı öznenin bir tercihini ifade ederken kullanılır.
Örneğin:
- I would rather sleep. (Uyumayı tercih ederim.)
- She would rather walk. (Yürümeyi tercih eder.)
- We would rather eat at home. (Evde yemek yemeyi tercih ederiz.)
- He would rather watch a movie. (Film izlemeyi tercih eder.)
Burada “sleep”, “walk”, “eat” ve “watch” fiillerinin yalın hâlde olduğuna dikkat edin. Araya “to” gelmez. Fiil üçüncü tekil şahısta bile değişmez.
Yanlış: I would rather to sleep.
Doğru: I would rather sleep.
Yanlış: She would rather walks.
Doğru: She would rather walk.
İngilizcede bazen en büyük başarı, cümleye gereksiz bir kelime eklememektir. Biz Türkçede “uyumayı tercih ederim” dediğimizde isim-fiil kullanırız. İngilizce ise burada doğrudan fiilin yalın hâlini ister.
Bir başka önemli nokta da şudur: “Would rather” yapısında geçmişteki bir tercihten değil, genellikle mevcut veya gelecekteki bir tercihten söz ederken fiilin yalın hâli kullanılır.
Örneğin:
“I would rather stay home tonight.”
Bu cümle, “Bu akşam evde kalmayı tercih ederim” anlamına gelir. “Stay” fiili yalın hâldedir. Cümlede gelecek zamana ilişkin bir anlam bulunmasına rağmen ayrıca “will stay” kullanmaya gerek yoktur.
Kısacası, kendi tercihinizi anlatıyorsanız ilk aklınıza gelecek formül şudur:
Özne + would rather + V1
2. Would Rather Present Tense mi, Future Tense mi?
İşte öğrencilerin en çok takıldığı noktalardan biri! “Would rather” gördüğümüzde hangi zamanı düşünmeliyiz? Present Simple mı, Future Simple mı, yoksa başka bir yapı mı?
Aslında “would rather” doğrudan bir zaman adı değildir. Bir tercih bildiren yapıdır. Kullanıldığı bağlama göre şimdiki zamana veya geleceğe yönelik anlam taşıyabilir.
Örnekleri karşılaştıralım:
“I would rather drink tea.”
Çay içmeyi tercih ederim.
“I would rather drink tea tomorrow morning.”
Yarın sabah çay içmeyi tercih ederim.
İki cümlede de “drink” değişmedi. İlkinde genel veya mevcut bir tercih, ikincisinde geleceğe yönelik bir tercih söz konusu. Gelecek anlamını “tomorrow morning” gibi zaman ifadeleri ve cümlenin bağlamı belirliyor.
Peki, neden “I would rather will drink tea” demiyoruz?
Çünkü “would rather” yapısından sonra doğrudan “will” kullanmak standart kullanım değildir. Tercih edilen eylemi yalın fiille ifade ederiz.
Doğru: I would rather leave early tomorrow.
Yanlış: I would rather will leave early tomorrow.
Bu ayrıntıyı öğrendiğinizde İngilizce konuşurken cümleyi kurmak çok daha kolaylaşır. Gelecekten söz ederken bile “would rather” sonrasında otomatik olarak “will” eklemeyin.
3. Olumsuz Cümlelerde Would Rather Nasıl Kullanılır?
Hayat yalnızca ne yapmak istediğimizden ibaret değil. Bazen de ne yapmak istemediğimizi açıkça belirtmemiz gerekir. Örneğin pazartesi sabahı saat yedide alarm çaldığında insanın İngilizce bilgisi değil, yatağa olan sadakati konuşur.
Olumsuz yapı oldukça basittir:
Özne + would rather not + V1
Örnekler:
- I would rather not go out tonight. (Bu akşam dışarı çıkmamayı tercih ederim.)
- She would rather not discuss this issue now. (Bu konuyu şimdi konuşmamayı tercih eder.)
- We would rather not spend too much money. (Çok fazla para harcamamayı tercih ederiz.)
- He would rather not drive in heavy traffic. (Yoğun trafikte araba kullanmamayı tercih eder.)
Burada “not”, fiilden önce değil, “rather” kelimesinden sonra gelir.
Yanlış: I would not rather go out.
Doğru: I would rather not go out.
İlk cümle, hedeflenen standart tercih yapısını doğru biçimde kurmaz. İkinci cümle ise doğrudan anlaşılır ve doğaldır.
Bir arkadaşınız akşam dışarı çıkmayı önerdiğinde şöyle diyebilirsiniz:
“Thanks, but I’d rather not go out tonight. I’m exhausted.”
“Teşekkürler ama bu akşam dışarı çıkmamayı tercih ederim. Çok yorgunum.”
Buradaki “I’d”, “I would” ifadesinin kısaltmasıdır. Günlük konuşmalarda oldukça sık kullanılır.
4. İki Seçenek Arasında Tercih: Would Rather … Than …
Bir tercih yaparken çoğu zaman iki seçenek arasında kalırız. Pizza mı, hamburger mi? Evde film mi, sinema mı? Tatilde dinlenmek mi, sabah beşte dağa tırmanmak mı?
İngilizcede iki eylemi karşılaştırırken şu yapıdan yararlanırız:
Would rather + V1 + than + V1
Örnekler:
- I would rather read a book than watch television. (Televizyon izlemektense kitap okumayı tercih ederim.)
- She would rather travel by train than drive. (Araba kullanmaktansa trenle seyahat etmeyi tercih eder.)
- They would rather cook at home than order food. (Yemek sipariş etmektense evde yemek yapmayı tercih ederler.)
- We would rather save money than buy unnecessary things. (Gereksiz şeyler satın almaktansa para biriktirmeyi tercih ederiz.)
Dikkat ederseniz iki eylem de yalın fiille ifade ediliyor.
Örneğin:
“I would rather walk than take a taxi.”
Burada kişi taksiye binmek yerine yürümeyi tercih ediyor. “Than” kelimesi iki seçenek arasındaki karşılaştırmayı kuruyor.
Bu yapı, günlük konuşmalarda kişisel tercihleri anlatmak için oldukça kullanışlıdır. Bir arkadaşınız “Why don't we order food?” diye sorduğunda “I'd rather cook something than spend money on delivery” diyebilirsiniz.
Elbette herkesin tercihi farklı olabilir. Birisi evde yemek yaparak bütçesini korumak isterken diğeri uzun bir iş gününün ardından mutfağa girmek yerine dinlenmeyi seçebilir. Burada önemli olan, tercihin tek bir doğru cevabı olması değil, kişinin kendi önceliğini ifade edebilmesidir.
5. Asıl Gramer Sürprizi: Would Rather + Subject + Past Simple
Şimdi gelelim konunun en ilginç bölümüne! Eğer cümlede başka bir kişinin ne yapmasını tercih ettiğimizi anlatıyorsak yapı değişir.
Would rather + özne + Past Simple
Evet, doğru okudunuz: Geçmiş zaman biçimi!
Örneğin:
“I would rather you stayed here.”
“Senin burada kalmanı tercih ederim.”
Peki, neden “stay” değil de “stayed” kullanılıyor? Sonuçta kişi şu anda veya gelecekte burada kalacak. Geçmişte kalmış bir olaydan söz etmiyoruz.
İngilizcede bu kullanım, gerçek geçmiş zamanı anlatmak için değil, başka bir kişinin davranışına yönelik tercihi ifade etmek için kullanılan özel bir yapıdır. Buradaki Past Simple biçimi, çoğu durumda geçmiş zaman anlamı taşımaz.
Başka örnekler:
- I would rather you came early. (Erken gelmeni tercih ederim.)
- She would rather he called her first. (Onun önce kendisini aramasını tercih eder.)
- We would rather they stayed with us. (Onların bizimle kalmasını tercih ederiz.)
- My parents would rather I studied medicine. (Annemle babam tıp okumamı tercih eder.)
Bu örneklerde tercihi belirten kişi ile eylemi gerçekleştirecek kişi farklıdır.
“I would rather stay here.”
Burada kalmayı ben tercih ediyorum.
“I would rather you stayed here.”
Senin burada kalmanı ben tercih ediyorum.
Aradaki fark küçük görünebilir ama anlam açısından oldukça önemlidir.
Gramer kitaplarının bazen insanı şaşırtmasının nedeni de budur. Bir fiilin biçimi her zaman olayın hangi zamanda gerçekleştiğini tek başına göstermez. Cümlenin yapısını ve anlamını birlikte değerlendirmek gerekir.
6. Would Rather ile Past Perfect: Geçmişte Keşke Dediğimiz Anlar
Şimdi bir adım daha ileri gidelim. Geçmişte gerçekleşmiş veya gerçekleşmemiş bir durum hakkında tercih bildirmek istiyorsak ne yaparız?
Bu durumda şu yapıyı kullanabiliriz:
Would rather + özne + Past Perfect
Örnek:
“I would rather you had told me the truth.”
“Bana gerçeği söylemiş olmanı tercih ederdim.”
Bu cümle, gerçeğin geçmişte söylenmemiş olduğunu veya konuşanın yaşanan durumdan memnun olmadığını düşündürür.
Bir başka örnek:
“She would rather he had arrived on time.”
“Onun zamanında gelmiş olmasını tercih ederdi.”
Burada söz konusu olan, geçmişteki bir olayla ilgili tercihtir. Olay artık değiştirilemez; kişi yalnızca farklı gerçekleşmiş olmasını tercih ettiğini ifade eder.
Günlük hayattan düşünelim. Bir arkadaşınız buluşmaya bir saat geç geldi ve siz de yağmur altında beklediniz. Ertesi gün ona şöyle diyebilirsiniz:
“I would rather you had texted me when you knew you would be late.”
“Geç kalacağını öğrendiğinde bana mesaj atmış olmanı tercih ederdim.”
Bu cümle hem geçmişe yönelik bir tercihi hem de iletişim beklentisini anlatır. Üstelik yalnızca “Geç kaldın!” demekten daha açıklayıcıdır.
7. Erkekler, Kadınlar ve Tercih Meselesi: Gramerin Ötesinde İletişim
Forumlarda bazen tercih bildirmek bile küçük bir strateji oyununa dönüşebiliyor.
Örneğin arkadaş grubunda hafta sonu planı yapılıyor. Mert, “Bence önce bütçeyi belirleyelim, sonra ulaşımı ayarlayalım” diyor. Ece ise “Herkesin ne kadar yorulduğunu da düşünelim, geçen hafta çok yoğun geçti” diye ekliyor.
Mert çözüm odaklı bir planlama yaparken Ece insanların ihtiyaçlarını ve deneyimlerini hesaba katıyor. Fakat bu örnek, erkeklerin her zaman stratejik, kadınların da her zaman empatik olduğu anlamına gelmez. Aynı grupta insanları dinlemeyi seven bir erkek, bütün ayrıntıları planlayan bir kadın veya hem bütçeyi hem de arkadaşlarının ruh hâlini düşünen başka biri bulunabilir.
İnsanları cinsiyetlerine göre tek bir davranış biçimine yerleştirmek yerine kişiliklerini, deneyimlerini ve içinde bulundukları koşulları düşünmek daha anlamlıdır.
İşte “would rather” burada da işe yarar:
“I would rather we planned the trip together.”
“Geziyi birlikte planlamayı tercih ederim.”
“I would rather you told us what you need.”
“Neye ihtiyacın olduğunu bize söylemeni tercih ederim.”
İlk cümle ortak karar vermeyi, ikinci cümle ise açık iletişim kurmayı vurgular. Bu cümleleri kimin söylediğinden çok, hangi ihtiyacı ifade ettikleri önemlidir.
Peki, sizce bir ilişkide açıkça tercih belirtmek mi daha iyidir, yoksa karşı tarafın ne istediğini tahmin etmeye çalışmak mı? Bazen “I'd rather stay home tonight” demek, saatlerce dolaylı mesaj vermekten daha sağlıklı olabilir.
Üstelik karşı tarafın tercihini dinlemek de aynı derecede önemlidir. Bir kişinin “I'd rather not talk about it right now” demesi, mutlaka iletişimi reddettiği anlamına gelmez. Belki yalnızca düşüncelerini toparlamak için zamana ihtiyacı vardır.
Dil öğrenirken grameri doğru kullanmak kadar, cümlenin karşı tarafta nasıl bir etki yaratabileceğini anlamak da önemlidir.
8. Would Rather ile Prefer Arasındaki Fark Nedir?
Bu iki yapı Türkçeye çoğu zaman “tercih etmek” şeklinde çevrildiği için birbirine karıştırılır. Ancak kullanımları farklıdır.
“Would rather” genellikle belirli bir durumdaki tercihi ifade eder.
“I would rather drink coffee today.”
“Bugün kahve içmeyi tercih ederim.”
“Prefer” ise genel tercihleri anlatırken sık kullanılır.
“I prefer coffee to tea.”
“Çayı kahveye tercih ederim” değil, burada daha doğal anlamıyla “Çaydansa kahveyi tercih ederim.”
Yapıların gramer farkına dikkat edelim:
- I would rather drink coffee than tea.
- I prefer coffee to tea.
- I prefer drinking coffee to drinking tea.
“Would rather” sonrasında fiilin yalın hâli gelirken “prefer” sonrasında isim veya uygun bir fiil biçimi kullanılabilir.
Ayrıca “prefer” yapısında karşılaştırma için genellikle “to” kullanılır:
“I prefer walking to driving.”
“Araba kullanmaktansa yürümeyi tercih ederim.”
Buna karşılık “would rather” yapısında iki eylemi karşılaştırırken “than” kullanırız:
“I would rather walk than drive.”
Anlamları birbirine yakındır ancak yapıları aynı değildir. Bu nedenle birini diğerinin yerine düşünmeden önce cümle kalıbını kontrol etmek gerekir.
9. Would Rather ile Would Prefer Aynı Şey mi?
Bir diğer karışıklık da “would prefer” yapısından kaynaklanır.
Örneğin:
“I would prefer to stay home.”
“Evde kalmayı tercih ederim.”
“I would rather stay home.”
“Evde kalmayı tercih ederim.”
İki cümle de benzer bir anlam taşır. Ancak gramer yapıları farklıdır.
Would prefer + to + V1
Would rather + V1
Dolayısıyla:
Doğru: I would prefer to leave early.
Doğru: I would rather leave early.
Yanlış: I would rather to leave early.
Bu farkı küçük bir hafıza yöntemiyle hatırlayabilirsiniz: “Prefer” kelimesi burada “to” ile birlikte gelir; “rather” ise doğrudan yalın fiile bağlanır.
İngilizce sınavlarında seçenekler birbirine çok benzediğinde bu küçük ayrıntı büyük önem kazanabilir.
10. Would Rather Kullanırken Yapılan Yaygın Hatalar
Konuyu öğrendiğimizi düşünüyoruz, sonra bir cümle kurarken beynimiz kendi kurallarını icat etmeye başlıyor. Gelin, en sık karşılaşılan hatalara bakalım.
Hata 1: Fiilden önce “to” kullanmak
Yanlış: I would rather to sleep.
Doğru: I would rather sleep.
Hata 2: Üçüncü tekil şahısta fiile “-s” eklemek
Yanlış: He would rather plays football.
Doğru: He would rather play football.
Hata 3: Başka bir kişinin davranışını anlatırken yalın fiil kullanmak
Yanlış: I would rather you stay here.
Doğru olan standart tercih yapısı: I would rather you stayed here.
Günlük konuşmada bazı farklı kullanımlara rastlanabilse de dil öğrenenler için temel kalıp “would rather + özne + Past Simple” şeklindedir.
Hata 4: Geçmişteki tercihlerde Past Perfect kullanmamak
Geçmişte gerçekleşmemiş bir durumla ilgili pişmanlık veya farklı bir tercih anlatırken:
“I would rather you had called me.”
Bu yapı, “Beni aramış olmanı tercih ederdim” anlamına gelir.
Hata 5: “Than” yerine “to” kullanmak
Yanlış: I would rather walk to drive.
Doğru: I would rather walk than drive.
“Would rather” ile iki eylemi karşılaştırırken “than” kullanılması gerektiğini unutmayın.
11. Günlük Hayattan Eğlenceli Would Rather Diyalogları
Gramerin akılda kalması için onu gerçek hayatta kullanmak gerekir. İşte birkaç kısa diyalog!
Diyalog 1: Cuma akşamı planı
Alex: Do you want to go to a crowded restaurant?
Sam: I'd rather cook at home than wait forty minutes for a table.
Alex: Fair enough. What should we cook?
Sam: I'd rather order pizza than wash ten dishes afterward!
Burada Sam, önce evde yemek yapmayı tercih ettiğini söylüyor, ardından bulaşık yıkamak yerine pizza sipariş etmeyi seçiyor. İnsan tercihleri bazen bütçeyle, bazen de bulaşık makinesinin doluluk oranıyla şekillenebilir.
Diyalog 2: Grup projesi
Maya: Should we finish the presentation tonight?
Leo: I'd rather we divided the tasks first.
Maya: Good idea. I'd rather everyone had a clear deadline, too.
Leo'nun cümlesi, görevlerin önce bölüştürülmesini tercih ettiğini ifade eder. Maya'nın cümlesinde ise herkesin net bir son tarihe sahip olmasına yönelik tercih vardır. İkinci cümlede “had” kullanılması, başka bir öznenin durumuna yönelik tercih kalıbıyla uyumludur.
Diyalog 3: Tatil planı
Deniz: I'd rather travel by train than fly.
Can: Really? Why?
Deniz: I can read, look out of the window and avoid airport queues.
Can: I'd rather fly. I want to reach the hotel before sunset!
İki kişinin farklı tercihlere sahip olması, birinin mutlaka haklı olduğu anlamına gelmez. Deniz yolculuğun keyfini, Can ise zaman kazanmayı önemsiyor. Aynı hedefe farklı yollarla ulaşmayı istemeleri son derece doğal.
12. Would Rather Konusunu Kalıcı Olarak Öğrenmek İçin Küçük Bir Egzersiz
Şimdi sıra sizde! Aşağıdaki cümlelerde boşlukları uygun fiil biçimiyle tamamlamaya çalışın.
1. I would rather ______ (stay) at home tonight.
2. She would rather ______ (walk) than take a taxi.
3. I'd rather you ______ (tell) me the truth.
4. We would rather not ______ (spend) too much money.
5. He would rather they ______ (arrive) earlier.
6. I would rather you ______ (call) me before you came yesterday.
Cevapları kontrol etmeden önce cümlelerin anlamını düşünün. Kendi tercihinizi mi anlatıyorsunuz, başka bir kişinin davranışını mı tercih ediyorsunuz, yoksa geçmişteki bir olayın farklı gerçekleşmesini mi istiyorsunuz?
Cevaplar:
1. stay
2. walk
3. told
4. spend
5. arrived
6. had called
İlk iki örnekte kişi kendi tercihini bildiriyor veya iki seçeneği karşılaştırıyor. Bu yüzden fiil yalın hâlde. Üçüncü ve beşinci örneklerde başka bir kişinin davranışına yönelik tercih var; bu nedenle Past Simple kullanılıyor. Son örnekte ise geçmişte gerçekleşmiş bir olayın farklı olmasına yönelik tercih ifade ediliyor. Bu yüzden Past Perfect gerekiyor.
Bu ayrımı kavradığınızda yalnızca ezber yapmış olmazsınız; hangi yapının neden kullanıldığını da anlamaya başlarsınız.
13. Sonuç: Would Rather Öğrenmenin En Kolay Yolu
“Would rather hangi tense?” sorusunun tek kelimelik bir cevabı yoktur. Çünkü kullanılan yapı, cümlenin ne anlatmak istediğine göre değişir.
Kendi tercihimizi ifade ederken:
Would rather + V1
Örnek: I would rather sleep.
Başka bir kişinin davranışını tercih ederken:
Would rather + özne + Past Simple
Örnek: I would rather you stayed.
Geçmişte farklı gerçekleşmesini istediğimiz bir olaydan söz ederken:
Would rather + özne + Past Perfect
Örnek: I would rather you had stayed.
Bu üç kalıp konunun temelini oluşturur. Bunlara olumsuz kullanım, “than” ile karşılaştırma ve “prefer” ile arasındaki fark eklendiğinde “would rather” konusu çok daha anlaşılır hâle gelir.
Üstelik bu yapıyı öğrenmek yalnızca sınav başarısı sağlamaz. Günlük hayatta kibarca tercih belirtmek, seçenekleri karşılaştırmak ve başkalarının davranışlarına ilişkin beklentileri ifade etmek için de kullanabilirsiniz.
Şimdi forumdaki asıl soruyu soralım: Siz İngilizce konuşurken “would rather” yapısını kullanıyor musunuz, yoksa aklınıza ilk olarak “prefer” mı geliyor?
Bir de daha eğlenceli bir soru: “I would rather stay home than go to work” cümlesini kuran biri tembel midir, yoksa yalnızca hafta sonunun kıymetini bilen stratejik bir insan mıdır?
Yorumlarda kendi örneklerinizi paylaşabilirsiniz. Belki de hepimizin üzerinde uzlaşacağı tek bir tercih vardır: İngilizce gramerini öğrenmek güzel, ama bunu yaparken kahvemizin soğumamasını tercih ederiz!
Cinsiyet örneğini daha dengeli yeniden yazGramer kurallarını daha kesin açıkla
Cinsiyet örneğini daha dengeli yeniden yaz
Gramer kurallarını daha kesin açıkla
Diyalog örneklerindeki anlam çelişkilerini düzelt