Saplantılı bir erkek nasıl anlaşılır ?

Moody

Global Mod
Global Mod
İlk buluşma teklifinizi reddettiğinizde anlayış gösteriyor mu? Bir akşam yalnız kalmak istediğinizde bunu kişisel bir saldırı olarak mı yorumluyor? İlişkiyi bitirmek istediğinizi söylediğinizde kararınıza saygı duyuyor mu?

Bu sorular önemlidir çünkü sağlıklı yakınlık karşılıklı rızaya dayanır. Bir insanın başka birini sevmesi, onunla ilişki yaşama hakkı doğurmaz. Aynı şekilde geçmişte yaşanmış bir ilişki, gelecekte de iletişim kurulmasını zorunlu hâle getirmez.

Israrın sınır ihlaline dönüştüğü durumlarda bazı davranışlar özellikle dikkat çekicidir:

- Açıkça reddedildiği hâlde tekrar tekrar buluşma talep etmek.

- İletişim kurulmaması istendiği hâlde mesaj göndermeyi sürdürmek.

- Ev, iş yeri veya eğitim kurumu çevresinde istenmeyen biçimde ortaya çıkmak.

- Ortak arkadaşlardan bilgi toplamaya çalışmak.

- İlişkiyi bitirdiğiniz için sizi suçlamak veya cezalandırmaya çalışmak.

- İstenmeyen hediyeler göndererek cevap vermeye zorlamak.

Bunların her biri tek başına aynı düzeyde risk anlamına gelmez. Ancak tekrarlayan, istenmeyen ve kişide korku veya ciddi huzursuzluk yaratan davranışlar, takip ve taciz açısından değerlendirilmelidir.

Bir başka önemli nokta da şudur: Karşı tarafın davranışını anlamaya çalışmak, ona sınırsız bir sabır borçlu olduğunuz anlamına gelmez. Bir kişinin neden böyle davrandığını bilmemek, kendi sınırlarınızı korumak için yeterli gerekçeye sahip olmadığınız anlamına gelmez.

5. Ayrılık Sonrasında Saplantılı Davranışlar Nasıl Ortaya Çıkar?

Ayrılık, birçok insan için zorlayıcı bir süreçtir. Özlem, öfke, pişmanlık, yalnızlık ve yeniden bir araya gelme isteği yaşanabilir. Ayrılıktan sonra bir kez mesaj atmak, özür dilemek veya ilişkiyi yeniden değerlendirmeyi istemek tek başına saplantı göstergesi değildir.

Asıl mesele, ayrılık kararının kabul edilip edilmemesidir.

Bir kişi ilişkinin neden bittiğini anlamak isteyebilir. Ancak diğer taraf konuşmak istemediğini açıkça belirttiyse bu kararın da kabul edilmesi gerekir. Sürekli yeni açıklamalar üretmek, ortak arkadaşları araya sokmak, farklı hesaplardan ulaşmak veya karşı tarafın yeni ilişkisini sabote etmeye çalışmak, sınır ihlalinin farklı biçimleridir.

Daha ciddi durumlarda takip etme, tehdit, şantaj veya özel bilgileri yayımlamakla korkutma gibi davranışlar ortaya çıkabilir. Böyle bir noktada konuyu yalnızca karşılıksız aşk veya duygusal yoğunluk olarak yorumlamak doğru değildir.

Avrupa Konseyi'nin kadına yönelik şiddet ve aile içi şiddetle mücadele çerçevesinde vurguladığı temel konulardan biri, şiddet ve baskının farklı biçimlerde ortaya çıkabileceğidir. Her ayrılık sonrası ısrar taciz düzeyinde olmasa da kişinin güvenliğini ve özgürlüğünü hedef alan tekrar eden davranışlar ciddiye alınmalıdır.

Özellikle tehditler, fiziksel takip, habersiz biçimde eve gelme, iş yerinde bekleme veya iletişimi kesme kararına karşı saldırgan tepkiler söz konusuysa riskin küçümsenmemesi gerekir.

Bu noktada karşı tarafı ikna etmek veya ona doğru davranmayı öğretmek zorunda değilsiniz. Kendinizi güvende hissetmeniz ve gerekli desteği almanız önceliklidir.

6. Her Yoğun İlgi Gösteren Erkek Saplantılı mıdır?

Bence bu tartışmanın en önemli eleştirel tarafı, normal davranışlarla riskli davranışları birbirinden ayırabilmektir. Çünkü bir insanı birkaç mesajına, kıskançlık anına veya ayrılık sonrasındaki üzüntüsüne bakarak saplantılı ilan etmek hem adil değildir hem de psikolojik kavramların yanlış kullanılmasına yol açabilir.

İnsanlar bağlanma biçimleri, kişilik özellikleri, iletişim alışkanlıkları ve duygularını düzenleme becerileri bakımından birbirlerinden farklıdır. Bazı insanlar yakınlık konusunda daha kaygılı olabilir. Bazıları duygularını ifade etmekte zorlanabilir. Bazıları ise geçmiş ilişkilerinde yaşadıkları olumsuz deneyimler nedeniyle güven konusunda hassas davranabilir.

Ancak bu açıklamalar, kontrolcü davranışları mazur göstermek için kullanılmamalıdır.

Bir kişinin terk edilmekten korkması anlaşılabilir. Bu korkunun partnerinin telefonunu denetlemeye, arkadaşlarını yasaklamaya veya sürekli hesap sormaya dönüşmesi ise ayrıca değerlendirilmelidir. Duygusal bir zorluğun varlığı, karşı tarafa zarar verme hakkı sağlamaz.

Ayrıca saplantı kavramını obsesif kompulsif bozukluk gibi klinik durumlarla da karıştırmamak gerekir. Obsesif kompulsif bozukluk, kişinin istemeden yaşadığı yineleyici düşünceler ve bunlara karşı geliştirdiği kompulsiyonlarla ilişkili bir ruh sağlığı durumudur. Romantik ilişkide kıskançlık göstermek veya eski sevgilisini düşünmek, bu tanıyı koymak için yeterli değildir.

Bir davranışın değerlendirilmesinde şu üç ölçüt yardımcı olabilir:

Tekrarlanma: Davranış bir defaya mı özgü, yoksa sürekli tekrarlanıyor mu?

Sınırlara tepki: Rahatsızlığınızı belirttiğinizde davranışını değiştirmeye çalışıyor mu, yoksa baskıyı artırıyor mu?

Etkisi: Kendinizi özgür, rahat ve güvende mi hissediyorsunuz, yoksa günlük hayatınızı davranışlarına göre düzenlemek zorunda mı kalıyorsunuz?

Bu sorular kesin bir psikolojik tanı sağlamaz. Ancak yaşanan durumun sağlıklı bir ilişki sorunu mu, ciddi bir sınır ihlali mi olduğunu düşünmek için daha somut bir zemin oluşturur.

7. Erkeklerin ve Kadınların İlişkilerdeki Yaklaşımları Üzerine

Bu konu tartışılırken erkeklerin ve kadınların davranışlarını belirli kalıplara yerleştirmek oldukça kolaydır. Erkeklerin daha stratejik ve çözüm odaklı, kadınların ise daha empatik ve ilişkisel davrandığı sık sık dile getirilir. Ancak bu ifadeleri herkes için geçerli psikolojik kurallar gibi sunmak doğru olmaz.

Toplumsal cinsiyet rolleri, insanların duygularını ifade etme ve ilişkilerde sorun çözme biçimlerini etkileyebilir. Bazı erkekler sorunları hemen çözmeye çalışırken bazı kadınlar önce duygularının anlaşılmasını isteyebilir. Bunun tam tersi örnekler de son derece yaygındır. Kişilik, yetiştirilme biçimi, kültür, geçmiş deneyimler ve bireysel tercihler de bu farklılıklarda rol oynar.

Çözüm odaklı yaklaşımın güçlü yanı, somut adımlar atmayı ve sorunları belirginleştirmeyi sağlamasıdır. Ancak karşı tarafın duygularını dinlemeden hemen çözüm üretmeye çalışmak, kişinin kendisini anlaşılmamış hissetmesine neden olabilir.

Empatik yaklaşımın güçlü yanı ise davranışların arkasındaki duyguları ve ilişki dinamiklerini anlamaya yardımcı olmasıdır. Bununla birlikte aşırı empati, birinin zarar verici davranışlarını sürekli açıklamaya çalışmaya ve kişinin kendi ihtiyaçlarını geri plana atmasına da yol açabilir.

En sağlıklı yaklaşım, iki beceriyi birlikte kullanmaktır: Duyguları anlamak ama sınırları da korumak; sorunu analiz etmek ama insanı yalnızca bir problem olarak görmemek.

Örneğin, partnerinin aşırı kıskançlığını fark eden biri, bu davranışın arkasındaki güvensizliği konuşabilir. Aynı zamanda telefonunun denetlenmesini kabul etmediğini açıkça ifade edebilir. Anlayış göstermekle kontrolü kabul etmek birbirinden farklıdır.

Bu yaklaşımın cinsiyetten bağımsız biçimde herkes için geçerli olduğunu düşünüyorum. Kadınların her zaman daha anlayışlı, erkeklerin ise her zaman daha kontrolcü olduğunu ileri sürmek hem gerçekliği basitleştirir hem de zarar verici davranışların farklı kişilerde görülmesini gözden kaçırabilir.
 
Üst